Nederland wil koploper zijn in digitale innovatie. Dan moet je keuzes maken. Niet alleen beleid formuleren, maar richting geven en ruimte creëren. In deze rubriek vragen we mensen uit de praktijk wat er morgen concreet anders kan. Deze keer: Remmert Stipdonk, founder van fresk.digital .
Als hij één besluit mocht laten nemen, is het dit: “Kies per sector duidelijke doelen en koppel daar experimenteerruimte met budget aan. Kies een paar domeinen waar de nood hoog is, zoals de zorg. Zeg waar je naartoe wilt en geef organisaties de ruimte om te bouwen. Dan durven bedrijven ook te investeren.”
De zorg wil wel, maar kan niet
De druk in de ouderenzorg loopt op. Meer ouderen, minder personeel, hogere verwachtingen. Tegelijk zit het systeem financieel strak in elkaar. Instellingen krijgen geld per cliënt en hebben nauwelijks ruimte om te investeren in digitale oplossingen die op langere termijn juist verlichting kunnen geven. Digitale innovatie vraagt tijd en heeft vaak een terugverdientijd van meerdere jaren. Beleidskaders wisselen sneller. “Tegen de tijd dat je product staat, is het beleid alweer veranderd.” Daarbij overheerst de reflex om risico’s te vermijden. “Als je geen ruimte hebt om iets uit te proberen, dan kun je ook niet innoveren.”
Duidelijke regels geven bedrijven zekerheid
Remmert pleit niet voor minder regels, maar voor regels die richting geven en zekerheid bieden. Als doelen worden vastgelegd in wetgeving of normen, weten bedrijven waar ze de komende jaren op kunnen bouwen. Dat geeft de stabiliteit die nodig is om te investeren in nieuwe producten en oplossingen. Hij wijst op brandveiligheid als voorbeeld. Na de brand in café Het Hemeltje in Volendam werden de regels voor brandveiligheid aangescherpt. Een hele tragische aanleiding, maar het creëerde wel urgentie. Heldere normen zorgden daarna voor een sterke markt met hoogwaardige producten. Bedrijven wisten waar ze aan moesten voldoen en konden daarop investeren. Die voorspelbaarheid stimuleerde innovatie. Dat kan ook in andere sectoren. Kies waar het echt knelt, formuleer duidelijke doelen en zorg voor een stabiel innovatiefonds waar zowel grote als kleinere partijen gebruik van kunnen maken. Niet alles dichtregelen, wel duidelijk maken waar je op inzet.
Wat er dan verandert
Met duidelijke keuzes ontstaat beweging. Bedrijven weten waar ze hun capaciteit op kunnen richten. Organisaties krijgen ruimte om pilots te draaien zonder dat dit direct ten koste gaat van hun reguliere budget. Voor zorgprofessionals kan dat betekenen dat digitale tools administratietijd verlagen of samenwerking verbeteren. Voor burgers kan dat betekenen dat zij met betere ondersteuning langer thuis kunnen blijven wonen. Het belangrijkste effect is voorspelbaarheid. Innovatie wordt een gerichte ontwikkeling binnen duidelijke kaders.
De echte vraag die je moet stellen
Volgens Remmert zit de grootste belemmering niet in technologie, maar in hoe we denken en organiseren. Die spanning ziet hij ook in het onderwijs. Technologie ontwikkelt zich razendsnel, terwijl opleidingen moeite hebben om bij te blijven. Studenten leren nog vaardigheden die in de praktijk al zijn ingehaald door AI, terwijl de markt vraagt om mensen die verder kijken dan hun eigen taak. “Als je alleen binnen je eigen hokje denkt en niet leert waarom een product moet bestaan, dan heb je straks geen baan meer.”
Die les geldt ook voor beleid. Digitale innovatie begint bij één vraag: voor wie maken we dit en welk probleem lossen we op. Niet bij systemen of structuren, maar bij de eindgebruiker. De zorgprofessional die tijd tekort komt. De mantelzorger die ondersteuning zoekt. Deze werelden kunnen door digitale innovatie dichter bij elkaar komen, maar alleen als de overheid ruimte geeft om te experimenteren.Wie koploper wil zijn, moet daar beginnen. Kies een paar sectoren, leg vast wat je wilt verbeteren en geef ruimte om te experimenteren.
DDA biedt leden toegang tot een vertrouwenspersoon
